Ville de Dinant NL
Chronologie – Geschiedenis (Dinant)  

Prehistorie. – Bewijzen van bevolking in Dinant e.o., door archeologische ontdekkingen welke dateren uit de latere Steentijd en het Neolithicum.


Keltische periode. – De naam ‘Dinant’ komt voort uit het Keltische “DIVO-NANTO”, wat zoveel wil zeggen als Heilige Vallei of Goddelijke Vallei.


Romeinse periode. – Verschillende archeologische ontdekkingen.


Merovingische periode. – Dinant is in deze periode een groot ‘versterkt’ dorp met een markt. Verschillende muntslagerijen.


558 – 597. – Sint Monulphe, 21ste bisschop van het bisdom Tongeren/Maastricht. Hij is afkomstig uit Dinant. Na zijn dood worden zijn Dinantse bezittingen aan het bisdom geschonken.


604 – 627. – Sint Perpète, 23ste bisschop van het bisdom Tongeren/Maastricht. Hij kiest Dinant als residentie. Hij sticht er de kerk Saint-Vincent. Hij is de beschermheer van Dinant.


670. – De vroegst bekende geschreven vermelding over Dinant, door “L’Anonyme de Ravenne” (“De Onbekende van Ravenne”) in diens Kosmografie.


Karolingische periode


Onbekende data. – Verschillende muntslagerijen. Het creëren van de weg genaamd ”Chérau Charlemagne” (Charlemagne = Karel de Grote).


824. – In een akte van Namen wordt melding gemaakt van een “brug” te Dinant.


870. – Door het verdrag van Meersen, keizer Karel de Kale wordt een deel van Dinant in beheer gegeven aan de Graaf van Namen; het andere deel behoort tot het bisdom van Tongeren, later Luik (na de verplaatsing van de bisdomzetel).


Eind 9de eeuw. – De invasie van de Noormannen en het begin van de werkplaatsen t.b.v. de “dinanderie”.


10de eeuw


938. – Richaire,  40ste bisschop van het bisdom Tongeren/Maastricht, verandert de vorstelijke abdij in de gemeenschappelijke Notre-Dame, beheerd door een kapittel kanunniken.


995. – Keizer Othon III, verleent aan Notger, prins-bisschop van Luik, het muntrecht en de heffing van (een vroege vorm van) precariorecht aan Dinant.


11de eeuw


± 1040. - Een akte maakt melding van de herstellingen aan het kasteel Dinant door Nitard, prins-bisschop van Luik. Het kasteel is zogezegd een verouderde constructie.


1059. – De eerste militaire veldtocht van Dinant met de steden Huy, Fosses, Thuin, enz. … verwoesting van het graafschap Vlaanderen.


1060. – De vermelding in een gespecificeerde akte van 6 kerken: Sainte-Marie, Saint-Hilaire van Leffe, Saint-Georges van Leffe, Saint-Pierre in een voorstad, Saint-André, Saint-Menge, alsmede de gemeenschappelijke Notre-Dame en Saint-Vincent, welke overigens niet worden aangehaald.


1070.- Keizer Hendrik IV kent aan de prins-bisschop van Luik het grootste deel van rechten aan Dinant toe: volledige stadsrechten, marktrechten, justitiële rechten, enz. … Dinant  wordt zodoende een “Goede Stad” van het vorstendom Luik. De graaf van Namen behoudt enkele rechten.


1080. – Bouw van de eerste stenen brug.


1096. – De aankoop door Obert, prins-bisschop van Luik, van het hertogdom van Bouillon à Godefroid, leider van de eerste kruistocht. De kapittel van de Gemeenschappelijke schiet 34 zilveren marken voor. Als dank verleent de prins-bisschop de heffing van (een vroege vorm van) precariorecht aan de Gemeenschappelijke.


Onbekende data. – De dinanderie verspreidt zich steeds meer in noordelijke richting.


12de eeuw


1103. – ‘Precariorecht’ en privileges in Keulen voor (koper)slagers.


1104. -  Privileges voor Koblenz voor (koper)slagers.


Onbekende data. – Bouw van de Gemeenschappelijke roomse kerk. – Bouw van de Saint-Martin kerk. – Inkoop van Over-Rijns kopererts.


1152. – De Abdij van Floreffe sticht de Abdij van Leffe.


Zonder datum. – Beroemde (koper)slagers: Lambert Patras en Gérard de Dinant.


13de eeuw


1213. – Bouvignes wordt deel van het graafschap Namen en ontvangt stadsrechten.


1214. – Oorlog tussen het hertogdom Brabant en het vorstendom Luik. Slag bij Steppes. Sindsdien draagt het wapen van Dinant de halve leeuw welke op een dinants wapenfeit


in deze Luikse overwinning wijst.


1216. – Bouvignes vergroot haar stadswallen.


1218. – Verwoesting van een deel van de Gemeenschappelijke door een rotsblok. Er vallen 36 doden bij dit ongeval.


1214. – Stichting van het klooster der Minderbroeders in een buitenwijk.


1238. – Beleg van Poilvache en het overlijden van prins-bisschop Jean d’Eppes. Luikse nederlaag.


1255. – Opstand tegen prins-bisschop Hendrik van Gelre. Hij legt de koperslagers een reglement op. Teruggave van de ‘scabinale’ toren (eerste stadhuis).


1263. – Bouw van Halle.


1269. – Nieuwe opstand tegen prins-bisschop Hendrik van Gelre.


1273. – Oorlog van Vache. Dinant het doodt vele inwoners van Namen en verwoest het graafschap Luxemburg.


1275. – Nederlaag van Guy de Dampierre, graaf van Namen, voor Dinant.


1277. – Handelsovereenkomst, in Dinant, onder voorzitterschap van Stad Keulen, tussen de steden aan de oever van de Rijn (Hanzesteden).


14de eeuw


Gedurende deze eeuw is het vorstendom Luik de kern van een burgeroorlog tussen Awans en Waroux. Deze oorlog zal tientallen jaren duren en zeer vaak worden onderbroken door wapenstilstanden.


1319. – Dinantse aanval op Bouvignes en in de richting Hastière. Dinantse nederlaag.


1320. - Prins-bisschop Adolphe de la Mark mengt zich in het conflict tussen Dinant en Bouvignes, hij roeit de inwoners van Namen zo goed als uit. De Dinantiërs bouwen de Toren van Montorgueil tegenover Bouvignes.


1329. – Koning Edward III van Engeland verleent privileges aan dinantse koperslagers. Uitbreiding van de handel in dinanderie in Engeland.


1348. – De plundering door de Hutten en Dinantiërs van Marche, Han-sur-Lesse, Lomprez.


1391. – De verwoesting van Chateau-Thierry, de edelman die kooplieden had gearresteerd; hij eiste losgeld.

Tijdens deze eeuw


Beroemde koperslagers: in Dinant: Jean Josès, Collard Jossès, Jean Dubois; in Louvain: Jehan de Dinant; in Brussel: Gilles de Dinant; in Lyon: Nicolas-Joseph de Dinant.


Tussen het eind van de 13de en de gehele 14de eeuw: herbouw van de Gemeenschappelijke Notre-Dame in vroeg gotische stijl.


15de eeuw


Zonder datum. – Opstand in het vorstendom Luik tegen de tirannieke prins-bisschop Jan van Beieren. Deze doet een beroep op de hertog van Bourgogne en zijn bondgenoten.


1406. – De inname van Bouillon door de dinantiërs. De vesting werd door aanhangers van de prins-bisschop bezet.


1408. – Slag om Othée. Nederlaag voor de ‘goede steden’ van het vorstendom. Vonnis van de prins-bisschop opgelegd aan Dinant: 50 gijzelaars plus losgeld, eis de toren van Montorgueil te slopen (deze werd slechts gedeeltelijk vernietigd), enz.


1417. – Nietig verklaring van het vonnis van de prins-bisschop door keizer Sigismond.


Zonder datum. - Reorganisatie van de Compagnie van Boogschutters. Hiervan wordt reeds in de 14de eeuw melding gemaakt.


1424. – De hertog van Bourgogne, Philips de Goede, koopt het graafschap Namen.


1422. – Muiterij in Dinant tegen de heerschappij van prins-bisschop Jean de Heinsberg.


1430. – Poging van de inwoners van Bouvignon en Bourgonge de Toren van Montorgueil in te nemen. – Plundering van Condroz door de Hutten en Dinantiërs. – Verwoesting van Poilvache. – Mislukken van het beleg van Bouvignes door Luikenaren en Dinantiërs. – Inname van Walcourt en andere plaatsen.


1431. – Vredesverdrag van Malines.


1436. – Op bevel van prins-bisschop Jean de Heinsberg worden de plunderaars met hun garnizoenen van de volgende kastelen gestraft: Bossenove, volgens de overlevering is het de eerste keer dat de bijnaam Copère wordt gebruikt om Dinantiërs aan te duiden, evenals de kastelen van Savigny, Beauraing, Orchimont.


1445. – Opstand van Evrard de la Marck tegen prins-bisschop Jean de Heinsberg. – Veldtocht van de ‘goede steden’ Huy, Dinant, Thuin, Couvin … tegen Evrard. – Beleg van Agimont, Rochefort, enz. …. – Nederlaag van Evrard de la Marck.


December 1445. – Sloop van de Toren van Montorgueil in opdracht van de prins-bisschop.


1456. – Louis de Bourbon wordt benoemd tot prins-bisschop van Luik. Hij is de neef van Philips de Goede, hertog van Bourgogne.


1464. – Opstand tegen prins-bisschop Louis de Bourbon, deze doet een beroep op de inwoners van Bourgogne.


1464/1465. – Schermutselingen en provocaties of door Dinant, of door Bouvignes.


17 augustus 1466. – Het bourgignonse leger verlaat Lustin om Dinant te belegeren.


18 augustus 1466. – Het beleg begint.


20 augustus 1466. – Hertog Philips de Goede verlaat Namen t.b.v. Dinant.


21 augustus 1466. – Aankomst van de hertog van Bourgogne te Dinant. Het beleg duurt voort.


25 augustus 1466. – Capitulatie van de stad.


Zonder datum. – De slachting van 800 inwoners van Dinant.


Tussen 25 en 28 augustus 1466. – Plundering en brandstichting in de stad. De overlevenden worden verjaagd.


Van 28 augustus 1466 tot oktober 1467. – Stelselmatige sloop van de stad en het wegvoeren dan alle (bouw)materiaal.


1471/1472. – Reconstructie van de gemeenschappelijke Notre-Dame en 13 kanunnikenhuizen.


1474/1475. – Proces voor de rechtbank van Malines tegen het hoofd van de Gemeenschappelijke en Bouvignes teneinde de jacht op Sint Perpète ongedaan te maken.


1476. – Teruggave van de relikwieën van Sint Perpète.


1477. – De dood van Karel de Stoute, hertog van Bourgogne, nabij Nancy. – De terugkeer van de inwoners van Dinant en het begin van de wederopbouw.


1478. – De benoeming door prins-bisschop Louis de Bourbon van de magistraten om de stad te besturen.


1480/1500. – Wederopbouw van de vestingwerken om plunderaars te bestrijden. – Gedurende deze periode ambtsherstel van de volgende religieuze orden: de Minderbroeders (1482) en Kruisvaarders (1491). – Herintreding in hun abdij na 6 maanden van ballingschap in 1466. – Terugkeer van een deel der koperslagers, vernieuwing van de Hanzeprivileges, alsmede die van Engeland, enz. …


16de eeuw


1505. – Terugkeer van de Grijze Zusters.


1515. – Werkzaamheden aan de omwalling van de stad.


1546. – Betaling aan de aanhangers van de keizer die de streek verwoest hebben van een som van 1000 gouden carolus om vrede te sluiten.


1552. – Begin van het conflict tussen Spanje en Frankrijk, Dinant blijft neutraal.


Van 5 tot 8 juli 1554. – Beleg en inname van Dinant, behalve het kasteel.


8 juli 1554. – Beleg, inname en slachting van Bouvignes.


1555. – Herstel van de vestingwerken.


1566. – Bouw van de “ui” op de kerktoren van de Gemeenschappelijke Notre-Dame in Dinant.


1573. – Instorting van de brug als gevolg van een catastrofale overstroming. Het stadhuis (op de brug) wordt vernietigd.


1574. – Herbouw van de brug.


1577. – De pest breekt uit in Dinant e.o.


1587. – Hongersnood.


1587/1589. – Vestingwerken in de buitenwijken Saint-Métard, aan het kasteel … - Aankomst van de Jezuïeten (1563 tot 1575). – Restauratie van de kerken Saint-Menge (1500), Saint-Michel (1538), Saint-Jacques (1559), …


17de eeuw


1605. – De terugkeer Karmelietessen door het bezit van de Saint-Laurent kerk.


1608. – Terugkeer van de Jezuïeten.


1613. – Oprichting van het Kapucijnenklooster.


1620. – Oprichting van de Lommerd.


1625. – Oprichting van het klooster voor de Zusterorde der Ursulinen.


1635/1665. – Begin van de dertigjarige oorlog, een strijd tussen Frankrijk, Spanje en het Heilige Duitse Keizerrijk … - Ondanks de neutraliteit van Dinant (zie de gedenksteen boven de deur van Saint-Martin), zal Dinant verschillende schades oplopen maar gelukkig zonder moordpartijen. De gevolgen van de strijd is de teloorgang van de handel, schaarste aan levensmiddelen en ziekten (de pest), enz. …


1672. – Aanvang van de oorlog tussen de koning van Frankrijk. Lodewijk XIV, en de Verenigde Provinciën en hun bondgenoten.


1674. – Beleg en inname van de stad Dinant door de Duitsers. Bezetting van het kasteel.


1675. – Opening van de stadspoorten van Maréchal door France Créqui.


November 1675. – Beleg en inname van het kasteel. Begin van de bezetting van de stad door de Fransen.


1678. – Verdrag van Nijmegen: Dinant (en de ‘laars’ van Givet) worden ingelijfd bij Frankrijk.


1689/1698. – Bouw van nieuwe vestingwerken door Vauban en Cladech.


1698. – Verdrag van Rijswijk: teruggave van Dinant aan het vorstendom Luik (de ‘laars’ van Givet blijft definitief Frans), de Franse bezetting duurt voort.


18de eeuw


1701/1703. – Sloop van de vestingwerken door de Fransen. Een bepaald aantal burgerbouwwerken verdwijnen ook: de brug, de kades, …


1705. – Het herstel van het bestuur in Dinant, rellen.


1707. – Hongersnood.


1708/1709/. – Schaarste aan levensmiddelen.


1711/1715. – Aankoop en huur van verschillende huizen door prins-bisschop Clément van Beieren om een “Paleis” te bouwen.


1723. – Het overlijden van prins-bisschop Clément van Beieren.


1728. - Afkoop van de vorderingen van de prins-bisschop, aankoop door de stad van "het Paleis": ons huidige stadhuis.


1768. – Rellen.


1789. – Luikse revolutie tegen prins-bisschop Constantijn-François van Hoensbroek.


1790. – Eerherstel van de prins-bisschop met de hulp van Oostenrijk.


1791. – Herstel en reïntegratie van de vroegere magistraten van Dinant.


1792. – Oorlog tussen Frankrijk en Oostenrijk.


29 april 1792. – De Franse troepen van La Fayette bezetten Dinant.


7 juni 1792. – Dinant wordt bezet door de Oostenrijkers.


30 december 1792. – De invoering van een revolutionair bestuur.


22 januari 1793. – Aankomst te Dinant van een afgevaardigde van het Verdrag: C. H. Bosque.


26 maart 1793. – Terugkeer van de Oostenrijkers.


29 mei 1794. – De Franse generaal Jourdan is in Dinant.


14 september 1794. - Nieuw gemeentebestuur dat door P. Coster wordt geleid.

<>
1 januari 1795. – Inlijving van het vorstendom Luik bij Frankrijk. Het is het einde van het ‘Oude Bestuur’. Dinant maakt deel uit van het Franse departement l’Entre-Sambre et Meuse.

Bibliografie


Auteurs: Michel Kellner, Jacques Olivier.